Jorge Garbajosa, Euroleague CEO’su Paulis Motejiunas’ın NBA Avrupa projesinin ‘kafa karışıklığı yarattığı’ yönündeki sözleriyle ilgili olarak şunları söyledi:

”Paulius’le kişisel olarak çok iyi bir ilişkim var ve görüşlerine saygı duyuyorum. 2000 yılında Euroleague kurulduğunda belki FIBA da benzer şeyler düşünmüştür. Fakat tutarlı olmak gerekiyor, eğer serbest bir pazar diyorsak bu herkes için serbest pazar anlamına gelir. Senin tekelin geçersiz ama benimki geçerli diyemeyiz. Burada ayrıca kulüplerin ve ulusal liglerin sürdürülebilirliği konusu var.

Avrupa basketbolunda bir ‘Sindrella hikayesi’ yaşanamamasından da endişeliyim, Premier Lig’i kazanıp Şampiyonlar Ligi’ne giden Leicester gibi bir örnek bizde olamıyordu. Şimdi olacak. Lisanslı olanlar dışında bir takım İspanya, İtalya, Almanya veya Türkiye ligini kazanırsa bu yeni organizasyonda yer alma şansı kazanacak. Takımların en az yüzde 20–30’u sportif başarıyla bu turnuvaya katılacak ve gelirlerden adil bir pay alacak. Açık bir rekabet olacak. Bence bu projenin en büyük kazananı ulusal ligler olacak çünkü potansiyelleri ilk kez gerçek anlamda karşılık bulacak.”

– Avrupa basketbolunun sonunu getirmez

Garbajosa, NBA Avrupa’nın Avrupa basketbolunun sonu olacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını belirterek şöyle konuştu:

”Avrupa basketbolunun sonu geleceğine dair yorumlar duyuyorsunuz ama biz aslında Avrupa’da her zamankinden daha açık bir turnuva sisteminden bahsediyoruz. Basketbol Şampiyonlar Ligi’nden ve ulusal liglerden takımların erişim hakkı olacak. Ayrıca NBA, Avrupa sporunun temel ilkelerine — meritokrasi, oyuncu uygunluğu, hakemlik modeli gibi — saygı göstereceğini garanti ediyor. Bu da Atlantik’in öte tarafından gelen dostlarımızın, Avrupa spor ilkelerini burada bazı kişilerden daha iyi anladığını gösteriyor.

Avrupa ve dünya basketbolunun en üst otoritesi olarak FIBA, basketbolun ortak çıkarlarını korur. Bu nedenle Euroleague dahil herkesi diyalog masasına davet etmeye devam ediyoruz. Birleşmek ve uzlaşma bulmak bizim görevimiz, her zaman kolay olmasa da.”

– Euroleague’de denk bütçe yok

Euroleague’in karlı olup olmadığıyla ilgili soruya Garbajosa şu yanıtı verdi:

”Euroleague’in karlı olup olmadığını bilmiyorum, fakat bildiğim şey şu ki, katılan kulüpler denk bütçe yapamıyor. Bu bilgi, kendilerinin açıkladığı finansal verilerden geliyor.”

– FIBA tam tersini yapıyor

Garbajosa, takvimdeki maç yoğunluğu konusunda FIBA’nın yaklaşımının farklı olduğunu vurguladı:

”Bazıları maç sayısını artırmaya devam ederken FIBA tam tersini yapıyor. Biz oyuncuları merkeze koyuyoruz, sağlıkları ve iyi oluşlarıyla ilgileniyoruz. Dünya Kupası, Eurobasket veya Olimpiyatlarda altın madalya kazanmak için oynanması gereken maç sayısını azalttık.”

Obradovic, NBA’in son dönemlerde Avrupa’ya gösterdiği ilgiden memnun olmadığını net şekilde dile getirdi ve şunları söyledi:

”Euroleague, NBA’den sonraki en iyi organizasyon. Eğer sahada kalite görmek istiyorsanız buraya bakmanız yeterli. Burada zorlu bir rekabet var. NBA’in Avrupa’da bir konferans kurma fikrine hiç sıcak bakmıyorum. Avrupa basketbolunun geleceği Euroleague’dir.”

NBA Avrupa ve Orta Doğu Genel Müdürü George Aivazoglou’nun açıklaması şöyle:

”FIBA’yla ile iş birliği içinde, Avrupa basketbolunun büyümesini hızlandıracak, birçok şehir ve ülkedeki basketbol geleneklerini kutlayacak ve kıta genelindeki taraftarlara daha iyi hizmet edecek yeni bir model üzerine Euroleague’le iyi niyetli görüşmeler yürütmeye devam ediyoruz. Avrupa’daki basketbolun muazzam potansiyeline ilişkin değerlendirmemizde ortak bir anlayışa varmamız halinde, bu proje üzerinde Euroleague’le birlikte çalışmaya açık olmaya devam ediyoruz.”

Euroleague’in şartları ise şu şekilde:

– Herhangi bir girişim, mevcut elit kulüp basketbol yapısındaki kuruluşları ve bireyleri dışlamadan tüm paydaşlara ve Avrupa basketboluna değer katmalıdır.

– Avrupa basketbolunun gelenekleri, taraftar kitlesi ve benzersiz kimliği korunmalıdır.

– Yeni oluşumlar, Avrupa basketbolunun yüksek rekabet standartlarını korumayı ve geliştirmeyi hedeflemelidir.

– Karar alma süreçlerinde Avrupa basketbolunun çıkarları öncelikli tutulmalı ve yönetim yetkisi Avrupa’da kalmalıdır.

Basketbol Süper Ligi’nde 60. sezon heyecanı yarın oynanacak maçlarla birlikte başlayacak. Geride kalan sezonlarda ise Türk basketbolu açısından önemli virajlar alındı.

– Erman Kunter’in 153 sayılık rekoru

Türk basketbol tarihinin en önemli yıldızlarından Erman Kunter, 153 sayıyla bir maçta en fazla skor üreten oyuncu ünvanını elinde bulunduruyor.

Fenerbahçe’de forma giyen Kunter, 1988’de sarı-lacivertlilerin Hilalspor’u 175-101 yendiği maçta 153 sayı atarak rekor kırarken, ilk yarıda kaydettiği 81 sayıyla da bir devrede en fazla sayı üreten basketbolcu olarak kayıtlara geçti.

Kunter, 2009-10 sezonunda Cholet’yi Fransa Birinci Basketbol Ligi şampiyonu yaparak da bir ilke imza attı. Erman Kunter, yabancı bir takımın başında lig şampiyonluğu yaşayan ilk Türk başantrenör oldu.

– Budanur’un rekoru

Türk basketbol tarihinde Beşiktaşlı Hüdai Budanur, kırılması güç bir rekora sahip.

1957 yılında İstanbul Spor ve Sergi Sarayı’nda yapılan İstanbul Ligi maçında Beşiktaş, İstanbul Karagücü’nü 110-56 yenerken, Budanur, siyah-beyazlıların 110 sayısını da tek başına kaydetti.

– Anadolu Efes’in ilkleri

2011-12 sezonunda ismini Anadolu Efes olarak değiştiren Efes Pilsen, 1995-96 sezonunda Avrupa Radivoj Koraç Kupası’nı müzesine götürerek, Avrupa’da şampiyonluk yaşayan ilk Türk takımı olmayı başardı.

Anadolu Efes, Euroleague’de de üst üste iki kez şampiyonluk kupasını müzesine götüren ilk Türk ekibi oldu.

– Fenerbahçe Euroleague’de şampiyonluk yaşayan ilk Türk takımı

Sarı-lacivertli takım, Sırp başantrenör Zeljko Obradovic yönetiminde 2016-17 sezonunda Avrupa Ligi’nde Türk basketbolu adına büyük bir başarı elde etti.

Euroleague finalinde Olympiakos’u 80-64 yenen sarı-lacivertliler, Avrupa’nın kulüpler düzeyindeki en büyük kupasını müzesine götüren ilk Türk takımı olmayı başardı.

Fenerbahçe Beko, 2024-25 sezonunda Litvanyalı başantrenör Sarunas Jasikevicius yönetiminde Basketbol Avrupa Ligi’nde şampiyonluğa ulaşarak kupayı ikinci kez müzesine götürdü.

– Bir NBA ekibini yenen ilk Türk takımı Fenerbahçe

Fenerbahçe, bir NBA temsilcisini yenen ilk Türk takımı olarak kayıtlara geçti.

Sarı-lacivertli ekip, ‘NBA Europe Live 2012’ kapsamında 5 Ekim 2012’de Ülker Spor ve Etkinlik Salonu’nda ağırladığı Boston Celtics’i 97-91 mağlup etti.

Fenerbahçe, ABD’de bir NBA takımını yenen ilk Türk takımı ünvanının da sahibi oldu. Sarı-lacivertliler, Avrupa Ligi Basketbol Dünya Turu 2015 kapsamında New York’taki Barclays Center’da 6 Ekim 2015’te karşılaştığı Brooklyn Nets’i 101-96 yendi.

– NBA’deki ilk Türk Mirsad Türkcan

Mirsad Türkcan, NBA oynayan ilk Türk basketbolcu olarak tarihe geçti.

1998 yılında ilk kez Houston Rockets’a transfer olan Mirsad, NBA’de fazla forma şansı bulamadı.

2001-02 sezonunda CSKA Moskova takımında forma giyen Mirsad Türkcan, Avrupa Ligi normal sezonunda en değerli oyuncu (MVP) seçilen ilk Türk basketbolcu oldu.

Mirsad Türkcan, Fenerbahçe Ülker’in 3 Ocak 2008’de deplasmanda İtalya’nın Lottomatica Roma ile yaptığı maçta bin ribaunt barajını aşarak, Avrupa Ligi tarihine geçti.

Basketbol Avrupa Ligi’nde bin ribaunda ulaşan ilk oyuncu olan Mirsad, Lottomatica Roma karşısında 13 ribaunt alarak, toplam ribaunt sayısını 1007’ye taşıdı.

– NBA’de en fazla oynayan Türk oyuncu Hidayet Türkoğlu

NBA’de en fazla oynayan Türk basketbolcu Hidayet Türkoğlu oldu.

Sacramento Kings tarafından 2000 yılında draft edilen Türkoğlu, aralıksız 15 yıl boyunca NBA’de forma giyerek Türk basketbol tarihine geçti.

– NBA’de şampiyonluk yaşayan ilk oyuncu Mehmet Okur

Detroit Pistons ile 2003-2004 sezonunda şampiyonluk sevinci yaşayan Mehmet Okur, NBA’de bu başarıya ulaşan ilk Türk oyuncu olmayı başardı.

Mehmet Okur, ayrıca Batı Konferansı’nda All-Star seçilen ancak sakatlığı nedeniyle oynayamayan Allen Iverson’ın yerine kadroya girerek, NBA tarihinde All-Star maçına çıkan ilk Türk olarak da adını tarihe yazdırdı.

Las Vegas’taki Thomas Mack Arena’da 18 Şubat 2007’de yapılan müsabakada Mehmet, süre bulduğu 14 dakika 43 saniyede 4 sayı attı, 2 ribaunt aldı ve bir de asist yaptı.

– İlk Avrupalı Granit

Avrupa’ya transfer olan ilk Türk basketbolcu Yalçın Granit oldu. Granit, Fransa’nın Racing Paris takımında oynadı.

2000-2001 sezonunda AEK’nın kadrosuna kattığı İbrahim Kutluay ise ilk kez bir Yunanistan takımına transfer olan Türk oyuncu olarak kayıtlara geçti.

2001-2002 sezonunda Panathinaikos ile Avrupa Ligi şampiyonluğuna ulaşan Kutluay, bu kupayı kaldıran ilk Türk basketbolcu olarak tarihteki yerini aldı.

2007 yılında İspanya ekibi Real Madrid ile ULEB Kupası’nı kazanan Kerem Tunçeri de ilk kez bu kupada şampiyonluk sevinci yaşayan Türk basketbolcu ünvanının sahibi oldu.

Diğer İlkler ve Rekorlar

– Türkiye ilk kez 1949 yılında Kahire’deki Avrupa Şampiyonası’na katıldı.

– 1959 yılında Türkiye, tarihinde ilk kez Avrupa Şampiyonası’na ev sahipliği yaptı.

– Efe Aydan, 1981 yılında Avrupa Karması’na seçilen ilk Türk oyuncu oldu.

– 1956 yılında yapılan ilk gençler Türkiye birinciliğini Fenerbahçe kazandı.

– Levent Topsakal, Türkiye-İrlanda yıldız milli maçında 78 sayı atarak, milli formayla bir maçta en çok sayı atan oyuncu ünvanını aldı.

– 2001 yılında Türkiye’de yapılan 32. Avrupa Erkekler Basketbol Şampiyonası’nda A Milli Takım ilk kez Avrupa ikinciliğini elde etti.

– A Milli Erkek Basketbol Takımı, 2002 yılında ilk kez Dünya Şampiyonası’nda mücadele etti ve 9. oldu.

– A Milli Erkek Basketbol Takımı, Türkiye’de 2010 yılında yapılan Dünya Şampiyonası’nda gümüş madalya kazanarak, tarihinde ilk kez dünya ikincisi ünvanını aldı.

– Türkiye, 2025 Avrupa Basketbol Şampiyonası’nda ikinci oldu. A Milli Takım, turnuvada ikinci kez gümüş madalya kazandı.

AA

39 yaşındaki Belinelli, 2020’den beri Virtus Bologna formasıyla Euroleague’de boy gösteriyordu.

Belinelli, 2007 NBA Draftı’nda 1. tur 17. sırada Golden State Warriors tarafından seçilmişti. 2014’te San Antonio Spurs formasıyla NBA şampiyonluğu kazanan Belinelli, Raptors, Hornets, Kings, Bulls, Hawks ve Sixers formaları da giydi.

Tecrübeli isim, vedasında şunları söyledi:

”Her şeyimi verdim. Kalbimi, emeğimi, her günümü… Basketbol bana her şeyi verdi ve ben de ona her şeyimi verdim. Veda etmek kolay değil ama artık zamanı geldi. Gelecek nesillere bir hayal bırakıyorum. Onu değerli kılın.”

Euroleague’in resmi hesabına konuşan Bogdanovic, Fenerbahçe forması altında yaşadığı başarılardan gurur duyduğunu belirtirken, zor zamanlarda önemli zafer elde ettiklerini söyledi.

Bogdanovic, Fenerbahçe’nin kazandığı Euroleague şampiyonluğu sonrası çıtanın yükseğe çıktığını söylerken, şunları belirtti:

”Şampiyonluktan bir yıl önce Berlin’de çok zor bir yenilgi almıştık. Son pozisyonda top talihsiz bir yere sekmişti. İşte bu tür anlar, insana ders verir, sizi ya yapar ya bozar.

Bunun ertesi yıl bizi etkilemesine izin vermedik. Karşılık verdik ve gerçekten takım olduğumuzu gösterdik. Zaman geçtikçe o başarımızla daha da gurur duyuyorum. O anda, Final Four’daki o maçın, tüm sezonun, şampiyonluğun ve kupayı Türkiye’ye getirmenin ne kadar büyük bir şey olduğunun farkında değildik.

Bence o şampiyonluk Türk basketboluna da katkı sağladı. Birkaç yıl sonra Anadolu Efes geldi. Ülkenizde böyle bir rekabet olduğunda, oyunun seviyesi en üst noktaya çıkar.”

Satoransky, Jan Vesely’nin yokluğunu çok arayacaklarını söylerken, Sırbistan’la ilgili de çarpıcı bir tespitte bulundu.

Tecrübeli oyuncu, Bogdan Bogdanovic’in Nikola Jokic’e rağmen takımın lideri olduğunu vurguladı:

”Jokic sahadayken takımı sisteme uydurmak her zaman zordur, çünkü NBA’de çok farklı oynuyor ama burada sistem başka. Benim için kilit oyuncu her zaman Bogdan Bogdanovic oldu. Bana göre takımın esas lideri Bogdanovic. Jokic, muhtemelen dünyanın en iyi oyuncusu ama milli takımda bazen işler farklı yürür. Takım tamamen paylaşımcı oynuyor ve bu kadar yetenekli oyuncu varken bu çok şey ifade ediyor.”

Djordjevic, genç oyuncuların artık NCAA’i daha çok tercih etmesinden, NBA ve Avrupa arasındaki ilişkiye kadar birçok konuda konuştu.

Sport Klub’a konuşan Djordjevic, Avrupa’daki altyapı sisteminin böyle giderse çökeceğini, kulüplerin emeklerinin karşılığını alamadığı düşüncesinde olduğunu vurguladı ve ayrıca şunları söyledi:

”Bugün NBA’de 130’dan fazla Amerikalı olmayan oyuncu var. Ama sistemden geriye dönüş yok, bu başarıda katkısı olan antrenörler, kulüpler, federasyonlar karşılık görmüyor. Bu sürdürülebilir değil. FIBA’nın bunu masaya yatırması gerekiyor.”

Brandon Boston Jr, 2021 NBA seçmelerinde Memphis Grizzlies tarafından ikinci tur 51. sıradan seçildi ve Los Angeles Clippers’a takaslandı.

NBA kariyerinde ilk üç sezonu Clippers formasıyla geçiren başarılı oyuncu, 2024-25 sezonunda ise New Orleans Pelicans’a transfer oldu.

Brandon Boston Jr, geride kalan sezonda Pelicans formasıyla 42 maçta forma giyip ortalama 23.6 dakika süre alarak 10.7 sayı, 3.2 ribaund, 2.2 asist, 1.3 top çalma istatistiklerine erişti.

Yeni transfer, dört yıllık NBA kariyerinde 147 maça çıkarken, 16.0 dakika, 7.5 sayı, 2.2 ribaund, 1.2 asist ortalamaları tutturdu.

NBA Başkanı Adam Silver, Avrupa’daki temaslarını sürdürürken Real Madrid’le direkt olarak bir görüşme yaptı ve yeni projelerini bizzat sundu.

NBA yönetimi, Euroleague’in son şampiyonu Fenerbahçe Beko’yu ise yakın markaja almış durumda. Fenerbahçe’nin Avrupa pazarındaki etkisi ve taraftarının gücü biliniyor. Silver, kurulması planlanan yeni ligde Fenerbahçe’yi de görmek istiyor.

Barcelona’nın da olmazsa olmazlar arasında olduğu belirtildi.

Öte yandan Euroleague CEO’su Paulius Motiejunas, geçtiğimiz günlerde NBA’le ortak bir girişime açık olduklarını söylemişti.